Türkiye Haziran’da İhracat Rekoru Kırdı: 25 Milyar Dolar

Türkiye ihracatta yeni bir haziran rekoru kırdı. Ticaret Bakanlığı’nın bugün paylaştığı verilere göre haziran ayı ihracatı, geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 21,9 artarak 24 milyar 940 milyon dolara ulaştı. Bu, tarihteki en yüksek haziran ihracatı ve aylık bazda üçüncü en iyi rakam.

Rakamlar 3 Temmuz’da açıklandı. İhracat tarafı parlak görünse de, tablonun tamamı biraz daha karışık. Çünkü aynı dönemde ithalat da hızla arttı.

İthalat ihracattan hızlı büyüdü

Haziranda ithalat yüzde 23,1 yükselerek 35,3 milyar dolara çıktı. Bu da tarihteki en yüksek ikinci aylık ithalat rakamı. İki kalem arasındaki fark ise doğrudan dış ticaret açığına yansıdı.

Haziran ayının dış ticaret açığı 10,4 milyar dolar olarak kayda geçti. Yani ülke, sattığından daha fazlasını satın aldı. İhracattaki rekor, ithalattaki artışın gölgesinde kaldı.

İlk altı ayın tablosu

Yılın ilk yarısına bakınca eğilim daha net okunuyor. Ocak-haziran döneminde toplam ihracat yüzde 3,6 artışla 136,1 milyar dolara ulaştı. İthalat ise yüzde 4,6 büyümeyle 189,2 milyar dolar oldu.

Buradaki kritik gösterge, ihracatın ithalatı karşılama oranı. İlk altı ayda bu oran yaklaşık yüzde 72 seviyesinde gerçekleşti. Basit bir ifadeyle: ülkenin her 100 dolarlık ithalatına karşılık 72 dolarlık ihracatı var. Kalan kısım, dışarıdan finanse edilmesi gereken bir açık demek.

İhracatı ne sürüklüyor?

Türkiye’nin ihracatında birkaç sektör lokomotif konumunda. Otomotiv uzun süredir listenin başında. Kimya, hazır giyim, çelik ve makine sektörleri de her ay milyarlarca dolarlık ihracata imza atıyor. Bu çeşitlilik, tek bir sektöre bağımlılığı azaltıyor ve tabloyu daha dengeli kılıyor.

Coğrafya da önemli bir avantaj. Avrupa pazarına yakınlık, Türk ihracatçısına lojistik ve teslim süresinde güç veriyor. Son yıllarda Orta Doğu, Afrika ve Asya pazarlarına açılma çabası da bu tabloyu destekliyor. Haziran rekorunun arkasında bu geniş pazar ağının payı büyük. Yine de küresel talepteki dalgalanmalar, ihracatçı için her zaman bir belirsizlik kaynağı olmayı sürdürüyor.

Rakamlar ne anlatıyor?

İhracattaki rekor, üretim ve dış talep açısından olumlu bir sinyal. Sanayinin çark döndürdüğünü, Türk mallarına yurt dışında ilginin sürdüğünü gösteriyor. Bu yönüyle tablo umut verici.

Öte yandan ithalatın daha hızlı artması, açığın büyümesine yol açıyor. Enerji faturası, ara malı ve altın ithalatı gibi kalemler bu tabloda belirleyici rol oynuyor. Ekonomistler için asıl mesele, ihracat artışının kalıcı olup olmayacağı. Yılın ikinci yarısı, bu sorunun cevabını verecek.