Türkiye-Yunanistan ilişkileri: Miçotakis’ten Ankara mesajı

İki komşu, Ankara’da yeniden diyalog masasındaydı. Yunanistan Başbakanı Kiryakos Miçotakis, NATO Liderler Zirvesi kapsamında Türkiye ile iş birliği ve diyalog mesajları verdi. Türkiye-Yunanistan ilişkileri açısından zirve, son dönemde yakalanan olumlu havanın sürüp sürmeyeceğinin sınandığı bir durak oldu.

Miçotakis’in tonu ölçülüydü. Başbakan, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile yakalanan olumlu ivmenin devam edeceği mesajını verirken ilişkilerin birçok boyutta ilerleme kaydettiğini de sözlerine ekledi.

İş birliği alanları genişliyor

Somut başlıklar da masadaydı. Miçotakis, göç yönetimi ve sınır ötesi ticarete değinerek iki ülke arasındaki sosyal ve ekonomik etkileşimin arttığını dile getirdi. Bu alanlarda atılan adımlar, ilişkilerin gündelik hayata dokunan tarafını oluşturuyor.

Yumuşama süreci yeni değil. Türkiye ile Yunanistan, 2023’ten bu yana gerginliği düşürme yönünde adımlar atıyor. Karşılıklı ziyaretler, deprem sonrası dayanışma ve düzenli üst düzey temaslar, iki başkent arasındaki iklimi ısıttı. Ankara zirvesi de bu çizginin son halkası oldu.

Sürecin bir dönüm noktası vardı. Aralık 2023’te imzalanan Atina Bildirgesi, iki ülke arasında yeni bir dönemin kapısını aralamıştı. O tarihten sonra pozitif gündem ekonomiden turizme kadar genişledi. İki ülke arasındaki ticaret hacmi de son yıllarda gözle görülür biçimde arttı. Yunan adalarına kolaylaştırılmış vize uygulaması ise Türk turistlerin ilgisini görünür şekilde yükseltti.

Temel anlaşmazlık nerede?

Tabii her şey pürüzsüz değil. Miçotakis, iki ülke arasında temel bir görüş ayrılığı bulunduğunu açıkça belirtti. Bu ayrılığın adresi ise belli: Ege Denizi ve Doğu Akdeniz’deki deniz yetki alanlarının sınırlandırılması.

Yunanistan Başbakanı, çözüm çerçevesine dair de görüşünü ortaya koydu. Ona göre mesele, uluslararası hukuka bağlı kalınarak ve özellikle Birleşmiş Milletler Deniz Hukuku Sözleşmesi’nin uygulanmasıyla ele alınmalı.

Türkiye’nin yaklaşımı ise yıllardır bilindik. Ankara, Ege’deki sorunların iyi komşuluk ilkesi ve karşılıklı diyalogla çözülmesini savunuyor; iki tarafın deniz yetki alanlarına bakışı arasındaki fark, ilişkilerin en kritik başlığı olmayı sürdürüyor.

Ayrıca: NATO Ankara Zirvesi’nde 32 lider Külliye’de bir araya gelmişti.

Zirvenin diğer başlıkları

Görüşmelerin arka planında savunma gündemi de vardı. Zirvede ABD Başkanı Donald Trump, Türkiye’ye yönelik CAATSA yaptırımlarını kaldıracakları mesajını verirken, Cumhurbaşkanı Erdoğan F-35 konusunda zirveden hayırlı bir kararın çıkacağına inandığını vurguladı.

Bunların hepsi bağlantılı. Bölgedeki askeri denge iki komşunun ilişkisini şekillendiren faktörlerden biri olduğundan, Ankara’daki temaslar yalnızca ikili değil, geniş bir bölgesel çerçevede okundu.

Zirvenin özeti aslında sade: iki ülke arasındaki diyalog kanalı açık kaldı. Anlaşmazlıklar yerinde duruyor. Ancak masada kalmaya devam eden bir diyalog, gerginliğin tırmanmasını önleyen en önemli güvence olarak görülüyor. Önümüzdeki dönemde planlanan Yüksek Düzeyli İşbirliği Konseyi toplantısı, bu iklimin kalıcı olup olmayacağını gösterecek.