Belçika’da sıcak dalgası: yüzyılın en ölümcül 2. günü

Belçika, haziran sonunda yaşanan sıcak hava dalgasının ağır bilançosuyla sarsıldı. 27 Haziran 2026’da ülkede 651 kişi hayatını kaybetti ve bu tarih, 21. yüzyılın en ölümcül ikinci günü olarak kayıtlara geçti. Rakamlar, resmi istatistik kurumu Statbel ile sağlık enstitüsü Sciensano’ya ait.

Tablonun ağırlığını anlamak için tek bir karşılaştırma yeterli. Bu yüzyılda yalnızca bir gün daha fazla can kaybı gördü: 10 Nisan 2020, yani Kovid-19’un zirvesindeki 675 vefat. Sıcak dalgasının o günkü etkisi, bir salgının en karanlık gününe yaklaştı.

Sıcaklar ne kadar sürdü?

Dalga kısa ama sert geçti. Hava sıcaklığı tam 7 gün boyunca aralıksız 30 derecenin üzerinde kaldı. 17-28 Haziran arasındaki dönemde ise ülke genelinde yaklaşık 2 bin fazladan ölüm kaydedildi. Sciensano’ya göre bu, son 30 yılın en ölümcül sıcak olayıydı.

Sıcak neden bu kadar öldürücü?

Aşırı sıcaklık, doğrudan olduğu kadar dolaylı da öldürür. Yüksek ısı kalp ve dolaşım sistemini zorlar; yaşlılar, kronik hastalar ve yalnız yaşayanlar en kırılgan grubu oluşturuyor. Kentlerdeki beton ve asfalt ısıyı hapseder, geceleri bile serinlemeye izin vermez. “Kent ısı adası” denen bu etki, riski daha da büyütür.

Bu bir istisna mı, yoksa yeni normal mi?

Uzmanları asıl kaygılandıran, bu tür olayların giderek sıklaşması. Fazladan ölümlerin, o dönemdeki toplam ölümlerin yüzde 48’ini oluşturması çarpıcı bir oran. Sıcak dalgalarının artık marjinal bir tehdit olmadığını gösteriyor. Isınan bir dünyada, bir zamanlar “olağanüstü” sayılan yazlar yavaş yavaş sıradanlaşıyor. Bilim insanları yıllardır aynı uyarıyı yapıyordu; Belçika’nın haziran tablosu, bu uyarının soyut olmadığını rakamlarla gösterdi.

Yetkililer ne öneriyor?

Sağlık kurumları, sıcak dalgalarında en çok risk altındaki kişilere yönelik uyarılarını yineliyor. Bol su içmek, günün en sıcak saatlerinde dışarı çıkmamak ve yaşlı komşuları düzenli aramak, çoğu zaman hayat kurtaran basit adımlar olarak öne çıkıyor. Belçika gibi ülkeler artık yaz aylarında erken uyarı sistemlerini ve serinleme merkezlerini devreye alıyor. Amaç net: bir dahaki dalga geldiğinde bilançoyu küçültmek.