Trump ve Netanyahu Beyaz Saray’da: Gündem Gazze ve İran

ABD Başkanı Donald Trump ile İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, 28 Temmuz 2026’da Beyaz Saray’da bir araya geldi. Basına kapalı gerçekleşen görüşmenin ana gündemi Gazze’de kalıcı ateşkes ve rehinelerin serbest bırakılmasıydı. Bu buluşma, Netanyahu’nun Trump dönemindeki 7. Beyaz Saray ziyareti ve İran savaşının başlamasından bu yana iki liderin ilk yüz yüze görüşmesi oldu.

Netanyahu aslında Washington’a bir cenaze için gelmişti. Cumhuriyetçi Senatör Lindsey Graham’ın törenine katıldı. Aynı gün Trump, Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy’i de ayrıca kabul etti.

Masadaki ilk madde: Gazze ateşkesi ve rehineler

Görüşmenin merkezinde ABD’nin hazırladığı 20 maddelik plan vardı. Plan derhal ateşkesle başlıyor; Hamas’ın tüm rehineleri 72 saat içinde serbest bırakmasını, buna karşılık İsrail’in aşamalı biçimde geri çekilmesini ve nihayetinde kalıcı bir ateşkesi öngörüyor. Gazze’de savaş sonrası geçici yönetim ve güvenlik düzeni de masadaydı.

Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt görüşmeyi “verimli ve olumlu” sözleriyle nitelendirdi. Yine de taraflar kapalı kapılar ardında konuştuğu için somut bir anlaşma metni kamuoyuyla paylaşılmadı.

ABD tarafını kalabalık bir ekip temsil etti. Başkan Yardımcısı JD Vance, Dışişleri Bakanı Marco Rubio, CIA Direktörü John Ratcliffe ve Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff da odadaydı.

Zamanlama da anlamlıydı. Bu yıl bölgeyi sarsan İran savaşının ardından Washington ile Tel Aviv arasındaki güvenlik iş birliği yeni bir evreye girmişti. Salı günkü buluşma, o dönemin iki lider arasındaki ilk resmi karesi oldu.

İki müttefik arasındaki görünmeyen gerilim ne?

Fotoğraftaki sıcaklığa rağmen ilişkide çatlaklar var. Netanyahu, hafta başında güvenlik kabinesine, Washington’ın İsrail’i Lübnan’daki, Gazze’deki ve Suriye’deki mevzilerden geri çekmek istediğini söyledi. Yani iki müttefik, “nereye kadar” sorusunda tam anlaşmış değil.

İç siyaset de denklemin içinde. 27 Ekim’deki seçim öncesinde Netanyahu, Trump’ın açık desteğini arıyor. Görüşmenin bir boyutu bu yüzden diplomasiden çok kampanyaya bakıyordu.

Tablo ABD içinde de tartışmalı. Netanyahu’yu yedinci kez ağırlamak Trump açısından siyasi bir risk taşıyor. Amerikan kamuoyunun bir bölümü, İsrail’e verilen desteği giderek daha sesli biçimde sorguluyor.

Sırada ne var?

İki lider; İran’ın bölgesel etkisi, ABD ile İsrail’in Lübnan-Hizbullah savaşı sonrası imzaladığı çerçeve anlaşması ve İbrahim Anlaşmaları’nın genişletilmesi başlıklarını da ele aldı. Bölgedeki insani tablo ise ağırlaşmaya devam ediyor; Birleşmiş Milletler’in küresel krizlere dair uyarıları giderek sıklaşıyor. Konunun arka planı için BM’nin açlık raporuna göz atabilirsiniz.

Görüşmenin ardından topun teknik ekiplere geçmesi bekleniyor. Steve Witkoff’un bölgeye yeniden mekik diplomasisi yürütmesi ve planın uygulanabilir bir takvime bağlanması, önümüzdeki haftaların asıl sınavı olacak. Ateşkesin sahada tutup tutmayacağı ise büyük ölçüde Hamas’ın 72 saatlik rehine maddesine vereceği yanıta bağlı.

Kısa vadede iki tarafın da somut bir kazanıma ihtiyacı var. Trump için bu, seçim atmosferinde değerli bir “barış” başlığı anlamına geliyor. Netanyahu için ise hesap daha kişisel: hem rehineler hem de kendi koltuğu.