Tüketici güveni 38 ayın zirvesinde: Temmuz’da 89,8

Türkiye’de tüketici güven endeksi temmuz ayında 89,8’e yükseldi. TÜİK verilerine göre haziranda 87,9 olan endeks, yüzde 2,2 artışla Mayıs 2023’ten bu yana en yüksek seviyesine ulaştı; yani son 38 ayın zirvesine. Aynı dönemde ekonomik güven endeksi de 99,8 değerine çıkarak beş ayın en yüksek seviyesini gördü. Rakamlar, ekonomiye dair beklentilerin bir miktar iyileştiğine işaret ediyor.

Hangi kalemler güveni yukarı çekti?

Yükselişin arkasında dört alt endeks var. Hanenin mevcut maddi durumunu ölçen endeks 72,3’ten 74,5’e çıktı. Gelecek 12 ayda hane maddi durumuna ilişkin beklenti ise 89,5’ten 91,4’e yükseldi. İnsanlar, hem bugünkü durumlarını hem de yakın geleceklerini bir tık daha iyi görüyor.

En çarpıcı sıçrama, genel ekonomik durum beklentisinde yaşandı. Bu endeks, haziranda 83,9 iken temmuzda yüzde 5,2 artarak 88,3’e çıktı. Tek istisna, dayanıklı tüketim malları tarafıydı. Buzdolabı, mobilya gibi büyük harcamalara yönelme düşüncesi 105,9’dan 105,1’e hafifçe geriledi. Yani vatandaş geleceğe umutlu bakıyor ama büyük alışverişte hâlâ temkinli.

Ekonomik güven endeksinde tablo nasıl?

Ekonomik güven endeksi, tüketici ve üreticinin ortak nabzını tutuyor. Temmuzda 98,9’dan 99,8’e çıkan endekste sektörler farklı yönlere ayrıştı. Hizmet sektörü güveni yüzde 1,4 artışla 112,0’a, inşaat güveni ise yüzde 0,6 artışla 83,5’e yükseldi. Buna karşılık imalat sanayii güveni yüzde 0,8 gerileyerek 101,2’ye, perakende ticaret güveni de yüzde 1,6 düşüşle 111,0’a indi.

Tablo tek renk değil. Hizmet ve tüketici tarafı daha iyimserken, imalat ve perakendede temkinli bir hava sürüyor. Bu ayrışma, toparlanmanın henüz her sektöre eşit yansımadığını gösteriyor.

Bu artış ne anlama geliyor?

Güven endeksleri, ekonominin “hissiyatını” ölçer. Yükseliş, hane halkının harcama iştahının ve geleceğe dair umudunun arttığına işaret eder. Ancak önemli bir ayrıntı var: tüketici güven endeksi hâlâ 100’ün altında. Bu eşik, iyimserlerle karamsarların dengede olduğu çizgiyi temsil ediyor. 89,8’lik değer, karamsarlığın tümüyle bitmediğini ama iyimserliğin adım adım güçlendiğini anlatıyor. Kısacası tablo, temkinli bir toparlanma sinyali veriyor.