SpaceX Starship, 13. uçuşta 20 uyduyu uzaya bıraktı

SpaceX’in dev roketi Starship, 13. test uçuşunda 20 Starlink V3 uydusunu uzaya bıraktı. Fırlatma, Teksas’taki Starbase üssünden Cuma akşamı gerçekleşti. Uçuş aynı zamanda şirketin geçen ay rekor bir halka arzla borsaya açılmasından sonraki ilk fırlatma oldu. Uydular, kalkıştan yaklaşık 18 dakika sonra tek tek devreye alındı.

Bu uçuşun amacı yörüngeye kalıcı uydu yerleştirmek değildi. Asıl mesele başkaydı. Ekip, yeni nesil Starlink donanımının uzayda nasıl davrandığını görmek istiyordu. Bu yüzden 20 uydu, roketle aynı alt-yörünge rotasına bırakıldı. Görevden yaklaşık 20 dakika sonra da atmosfere girip yandılar. SpaceX, bırakılan 20 uydunun tamamıyla bağlantı kurmayı başardı; testin en kritik kutucuğu böylece işaretlendi.

Starship bu uçuşta neyi test etti?

Odak, Starlink’in V3 kuşağındaydı. Yeni uydular güneş panellerini ve antenlerini açıp, yüksek kapasiteli lazer bağlantılarıyla mevcut Starlink takımyıldızına katılmayı deniyor. V3 modeli, öncekilere kıyasla çok daha fazla veri taşıyacak biçimde tasarlandı. Bu yüzden ilk uçuş bir provaydı: donanım gerçek uzay koşullarında sınandı. Erken veriler olumlu geldi.

Peki V3 neden bu kadar önemli? Çünkü Starlink’in büyümesi artık uydu başına kapasiteye bağlı. Daha büyük ve güçlü V3 uyduları, aynı gökyüzünden çok daha fazla veri indirmeyi hedefliyor. SpaceX telefonlara doğrudan bağlantı tarafında da iddialı. Bunların hepsi için uyduların Starship gibi dev bir roketle toplu halde taşınması gerekiyor. Daha küçük Falcon 9 fırlatmaları bu ölçeği tek başına kaldıramaz. İşte bu uçuş, o yeni düzenin ilk gerçek denemesiydi.

Roketin kendisi de görevini tamamladı. Süper ağır itici ile üst kademe ayrıldıktan sonra araç planlanan rotayı izledi. Uçuşun sonunda üst kademe, Hint Okyanusu’na kontrollü biçimde inerek yumuşak bir suya inişle noktayı koydu. Böylece aynı uçuşta iki şey birden ölçüldü: uydu bırakma ve aracın güvenli dönüşü.

Uydular neden yörüngede bırakılmadı?

Cevap basit. Bu bir donanım testiydi, konuşlandırma görevi değil. Alt-yörünge rotası, uyduların kısa sürede atmosfere dönüp yanmasını sağlıyor. Yani uzayda kalıcı çöp bırakılmadı. SpaceX önce donanımı düşük riskle deniyor, kalıcı yörünge görevlerini ise sonraki uçuşlara saklıyor.

Zorlu bir geçmişin ardından gelen başarı

Starship programı uzun süre patlamalarla anıldı. 2025’in başındaki 7, 8 ve 9. uçuşlar havada parçalanmayla bitti. Ekim 2025’teki 11. uçuş başarılı geçti. Ama hemen ardındaki denemede motor arızası ve beklenmedik bir alevlenme yaşandı. 13. uçuşun pürüzsüz tamamlanması, bu iniş çıkışlı süreçte kritik bir dönüm noktası sayılıyor.

Zamanlama da manidar. Şirket geçen ay borsaya açılmıştı ve bu, halka arz sonrası ilk büyük sınavdı. Ayrıca Starship yalnızca Starlink için önemli değil. NASA, aracı astronotları Ay yüzeyine indirecek iniş sistemi olarak seçti. SpaceX’in nihai hedefi ise hiç değişmedi: Ay ve Mars’a insan taşıyabilecek, yeniden kullanılabilir dev bir taşıyıcı kurmak. Her uçuş, o hedefe giden yolda yeni bir veri yığını demek.